Giriş: "Yeni Orta Çağa Hoş Geldiniz”

Modern dünyanın üzerine inşa edildiği "kuralla dayalı düzen”, bugün yerini belirsizliğin, kuralsızlığın ve gücün mutlak hakimiyetine bırakmış durumdadır. Bir zamanlar küreselleşmenin dünyayı "küresel bir köy" haline getireceği ve sınırları anlamsızlaştıracağı yönündeki romantik beklentiler, bugün yerini parçalanmış bir dünya gerçeğiyle yer değiştirmiştir. 21. yüzyıl, bizi ileriye götürmemekte; paradoksal bir şekilde gücün norm tayin ettiği bir "Yeni Orta Çağ" karanlığına doğru sürüklemektedir. Bu yeni düzende, devletlerin güvenlik mimarisinde bıraktığı devasa boşluklar, sadece diğer devletler tarafından değil, devlet dışı aktörler, radikal gruplar ve sınır aşan suç şebekeleri tarafından doldurulmaktadır.

Siyaset bilimi ve güvenlik çalışmaları, uzun yıllar boyunca Max Weber’in devlet tanımını tartışmasız bir gerçek olarak kabul etmiştir. Bu klasik tanıma göre devlet, belirli bir toprak parçası üzerinde meşru fiziksel şiddet kullanma tekelini elinde bulunduran yegâne organizasyondur. Ancak bugün Latin Amerika’nın "barrio"larından Afrika’nın çatışma bölgelerine, hatta Batı metropollerinin banliyölerine baktığımızda, Weber’in bu "tekel" kavramının sahadaki gerçekliği açıklamakta yetersiz kaldığını görüyoruz. Şiddet artık tek bir merkezin denetiminde değildir; bir "piyasa malı" gibi birden fazla aktör tarafından alınıp satılan, paylaşılan ve sürekli müzakere edilen bir meta haline gelmiştir.

Karşımızda duran tablo, tek bir merkezi otoritenin mutlak hakimiyeti değil, egemenliğin parçalandığı ve farklı silahlı aktörler arasında paylaşıldığı bir "Egemenlik Oligopolü"dür. Devletin "isteksiz veya yetersiz" olduğu her noktada doğan otorite boşluğunu, artık sadece suç işleyen "serseri" gruplar değil, devlet gibi hareket eden, vergi toplayan ve adalet dağıtan "Yeni Nesil Çeteler" doldurmaktadır. Bu makale, çetelerin basit suç örgütlerinden küresel güvenlik tehditlerine nasıl dönüştüğünü, dijitalleşen dünyada zihinleri nasıl işgal ettiğini ve devletin bu "yeni efendiler" karşısında neden çaresiz kaldığını derinlemesine inceleyecektir.

Politika notunun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.