Politika Notu / Emre Koyuncu & Onuralp Aydın

"Kent merkezleri toplumun her kesimini bir araya getiren ve kaynaştıran, ekonomik aktivitenin yoğunlaştığı ve yüzyıllar içinde oluşan kültürel mirası sergileyen cazibe merkezleridir. Ancak kent merkezleri bu cazibelerini koruyamamaktadır.

Kentler kontrolsüz bir şekilde yayılmakta, kent merkezlerini oluşturan yerleşimlerde nüfus azalmaktadır. İstanbul, Ankara ve İzmir’in 2009-2014 yılları arasındaki nüfus değişimi kent merkezi olarak niteleyebileceğimiz ilçe veya mahalle gruplarının nüfusunun il genelindeki atışa rağmen azaldığını göstermektedir. (bk. şekil 1) Hanehalkının alım gücünün yükselmesi, tüketim alışkanlıklarının değişmesiyle gayrimenkul piyasasının canlanması, arsa fiyatlarının merkezden uzaklaştıkça görece düşüklüğü, imar rantlarının cazibesi, etrafı çevrili, güvenli, içinde çeşitli fonksiyonları bir arada sunan yeni yaşam alanlarına olan ilgi gibi bazı faktörler şehirlerin dışa doğru yayılmasında rol oynamaktadır.  Meseleyi erişilebilirliği artırmak olarak değil trafiği azaltmak olarak gören, sadece yolların kapasitesini artırmaya odaklanarak uzun vadede trafik sorununu yeniden üreten ulaşım politikaları ve özel menfaatleri kollayan imar politikaları, şehirlerin kontrolsüz bir biçimde yayılmasını hızlandırmaktadır. Şehirlerde büyük bir yatakhaneyi andıran konut alanları, sanayi bölgeleri, şehir hastaneleri, okul kampüsleri, tematik alışveriş merkezleri, büyük rekreasyon alanları gibi farklı işlevler dev boyutlarda sunulmakta, işlevler arasındaki mesafeler artmakta, otomobil vazgeçilmez hale gelmekte, insan ölçeği kaybolmaktadır."

Politika notunun tamamına erişmek için tıklayınız.